Μάκης Κατσαφάδος: 15+ χρόνια στον Ολυμπιακό. Αρχηγός και σύμβολο άνευ τίτλων

Αν υπήρξε στην ιστορία του μπασκετικού Ολυμπιακού ένας παίκτης-οπαδός, που έμοιαζε βγαλμένος από την εποχή των ποδοσφαιρικών θριάμβων του Θρύλου (και ιδίως αυτών της δεκαετίας του 1950) αυτός αναμφισβήτητα ήταν ο Μάκης (Σολομών) Κατσαφάδος. Ο Μάκης έπαιζε σέντερ --ή φορ, όπως λεγόταν τότε--, αν και είχε ύψος μόνο 1.98 μ. (ίσως και λίγο λιγότερο). Ήταν για πολλά χρόνια ο ψηλός της ομάδας μας. Έτσι ήταν τα πράγματα τότε, ιδίως τη δεκαετία του 1960, εποχή που δεν υπήρχαν ύψη στο ελληνικό μπάσκετ, αλλά και ευρύτερα στον πληθυσμό της χώρας, κυρίως λόγω ελλείψεων διατροφής, στερήσεων και κακουχιών εξαιτίας του πολέμου, της κατοχής, του εμφυλίου κ.ά. 

Τα απανωτά (μπασκετικά) σκάνδαλα της σεζόν 1971/72

Την περίοδο 1971/72, ο Ολυμπιακός του Ματθαίου και ο ΠΑΟ του Μουρούζη ήταν, ως συνήθως, οι κύριοι διεκδικητές του τίτλου. Τα πάντα θα κρινόντουσαν στις λεπτομέρειες. 

Σε μια κρίσιμη φάση του πρωταθλήματος, όταν θα άρχιζε ο δεύτερος γύρος, ο Ολυμπιακός επρόκειτο να ενισχυθεί τρομερά στους ψηλούς, αφού θα ερχόταν επιτέλους για μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα ο τεράστιος Γιώργος Καστρινάκης, που ήταν αποδεδειγμένα Έλληνας, από ελληνική οικογένεια της ομογένειας και είχε μάλιστα και αδερφή, που έμενε μόνιμα στην Ελλάδα και η οποία θα τον φιλοξενούσε.

Ο Ολυμπιακός είχε ήδη κλείσει τον παίχτη προ εξαμήνου και είχε στην κατοχή του υπογεγραμμένο δελτίο του. Ο Καστρινάκης όμως δεν μπορούσε να έρθει στην Ελλάδα από τότε που είχε υπογράψει, επειδή ήθελε να ολοκληρώσει προηγουμένως τις σπουδές του στις Πολιτικές Επιστήμες στο Πανεπιστήμιο της Βοστώνης. Θα ερχόταν λοιπόν μόνο μόλις έπαιρνε το πτυχίο του. 

Όταν αυτό συνέβη, ο Ολυμπιακός κατέθεσε το δελτίο του στην ΕΟΚ και περίμενε την έγκρισή του. 

12+1 Ρετρό ιστορίες που σχετίζονται με τον μπασκετικό Ολυμπιακό

Μπασκετικές ιστορίες, από το μακρινό και όχι και τόσο μακρινό παρελθόν, διά χειρός Θεολόγου.

1991/92: Υπάρχουν απόλυτα επιτυχημένες χρονιές στο μπάσκετ, ακόμα και άνευ τίτλου ή Final Four

Η χρονιά 2021/22

Επιτυχημένη είναι η χρονιά όταν μια ομάδα ανταποκρίνεται στις προσδοκίες που υπάρχουν για αυτήν. Ωστόσο ακόμη πιο επιτυχημένη είναι η χρονιά όταν μια η ομάδα υπερβαίνει αυτές τις προσδοκίες. Υπό την έννοια αυτή, η χρονιά 2021/22, που πέρασε, υπήρξε απόλυτα επιτυχημένη για την ομάδα μπάσκετ του Ολυμπιακού. Νταμπλ σε εθνικό επίπεδο και Final Four, όπου για ένα σουτ στο τελευταίο δευτερόλεπτο βρεθήκαμε εκτός τελικού. Και όλα αυτά, μάλιστα, παίζοντας ένα πολύ ποιοτικό μπάσκετ, που είχαμε χρόνια να δούμε. Ασφαλώς, πολύ λίγοι είχαν τέτοιες προσδοκίες. 

Ο Μπούκοβι και οι συνεργάτες του

Το μεγαλύτερο όνομα που έχει περάσει ποτέ από τον πάγκο του Ολυμπιακού ήταν, είναι και πιθανότατα θα είναι ο Μάρτον Μπούκοβι. Όποιος έχει δει τη διεθνή βιβλιογραφία για την παγκόσμια ιστορία του ποδοσφαίρου θα έχει αναμφίβολα διαπιστώσει την τεράστια επιρροή του στην εξέλιξη του λαοφιλούς αθλήματος. O δημοσιογράφος της Guardian Jonathan Wilson έφτασε σε σημείο να αποκαλέσει τον Μπούκοβι ως «probably the greatest tactical mind that world football has ever known». Αξίζει λοιπόν να πούμε κάποια πράγματα από εκείνα που δεν είναι ευρέως γνωστά τόσο για τον ίδιο όσο και τους συνεργάτες του. Πάντως, σήμερα και εδώ, θα μιλήσουμε μόνο για πρόσωπα και πράγματα και όχι για τακτικά θέματα, για αγώνες ή για τις πρωτότυπες προπονητικές μεθόδους του, όπως π.χ. τις «τυφλόμυγες» ή τις «λαϊκές» προπονήσεις.

1982: 40 χρόνια απ’ την πρώτη μεγάλη διάκριση του ελληνικού βόλεϊ στην Ευρώπη χάρη στον Ολυμπιακό

Σήμερα κλείνουμε την πρόσφατη «τριλογία» πάνω σε ιστορικά θέματα του βόλεϊ του παρελθόντος, που έχουν άξονα αναφοράς τον Ολυμπιακό. Θα ήθελα να πω ότι η τριλογία είναι αφιερωμένη σε ένα τρελό προφήτη, μια γνήσια ευγενική ψυχή, που εδώ και κάποιο διάστημα έχει αραιώσει τις εμφανίσεις του, τα άρθρα και τα σχόλια του. Ελπίζω να μην έχει πάει σε κανένα μοναστήρι για να μετανοήσει έμπρακτα για την άποψη που είχε για τον Μπαρτζώκα. 

[Διαβάστε ακόμη: 6/5/1998: Ο Ολυμπιακός σκορπά τα όνειρα μιας ομάδας, μιας πόλης & ενός παιχταρά & Βόλεϊ: Ποιοι ήμασταν. Μια υπενθύμιση αγώνων Ολυμπιακού-ΠΑΟ από το ένδοξο παρελθόν]

Βόλεϊ: Ποιοι ήμασταν. Μια υπενθύμιση αγώνων Ολυμπιακού-ΠΑΟ από το ένδοξο παρελθόν

Προσπαθώ να μετρήσω πόσες φορές έχουμε ηττηθεί τη φετινή περίοδο στο βόλεϊ και έχω χάσει τον λογαριασμό. Γράφουν για 14 ήττες. Αμφιβάλλω αν έχουμε κάνει τις μισές ήττες σε 14 περιόδους. Μολονότι εξακολουθούμε να συγκαταλεγόμαστε ανάμεσα στους πρωταγωνιστές στη χώρα μας (αυτό δα έλλειπε), κατά την «τελευταία δεκαετία των εκατοντάδων τίτλων» του ερασιτέχνη, σύμφωνα με την ακριβή ανακοίνωση του Προέδρου Μαρινάκη, έχουμε χάσει 6 πρωταθλήματα, μαζί με το φετινό (ας αφήσουμε στην άκρη κύπελλα). 

6/5/1998: Ο Ολυμπιακός σκορπά τα όνειρα μιας ομάδας, μιας πόλης & ενός παιχταρά

Υπάρχουν κάποιες ελάχιστες φορές που ο Ολυμπιακός, με τις νίκες, τις επιτυχίες και τους τίτλους του, έτυχε να χαλάσει τα όνειρα κάποιων αντιπάλων επαρχιακών ομάδων, από αυτές, που όχι μόνον ήταν άξιες και ισχυρές, αλλά και συμπαθητικές. Ταυτόχρονα κατέστρεψε τα όνειρα και άλλαξε καταλυτικά τις καριέρες και κάποιων αντιπάλων παικτών, από αυτούς που ήταν πραγματικά μεγάλοι. Βλέποντας τα πράγματα εκ των υστέρων, μετά από χρόνια, αισθάνεσαι κάτι ακαθόριστο, ιδίως όταν τα όνειρα αυτά που διαλύθηκαν ήταν προϊόν μιας συστηματικής δουλειάς, ενός διαρκούς αγώνα και μιας μεγάλης προσπάθειας. Δεν ήταν από τα όνειρα που βασίζονταν σε τύχη, σε συμπτώσεις και σε συγκυρίες και χαρακτηρίζονταν από θράσος. Δεν μπορώ να πω βέβαια ότι λυπάμαι ή στενοχωριέμαι για αυτό που έγινε, αλλά ωστόσο το σκέπτομαι. Και οπωσδήποτε δεν το σκέπτομαι με χαιρεκακία. 

Πώς ένα φιλικό ματς του Ολυμπιακού επηρέασε καταλυτικά την ιστορία του ΠΑΟ

1. ΜΠΟΜΠΕΚ ΚΑΙ ΜΑΝΤΖΕΒΕΛΑΚΗΣ

Η δεκαετία του 1960, η οποία συνέπεσε χρονικά με την πρώτη δεκαετία του πρωταθλήματος Α΄ Εθνικής, ήταν αναμφίβολα η δεκαετία της ποδοσφαιρικής κυριαρχίας του ΠΑΟ στη χώρα μας. Ειδικότερα, από την αρχή μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1960, ο ΠΑΟ ήταν η καλύτερη ομάδα στην Ελλάδα, άσχετα από τις κατηγορίες για διάφορα αμαρτήματα. Πήρε 6 στα 10 πρωταθλήματα, ενώ οι βασικοί ανταγωνιστές του, Ολυμπιακός και ΑΕΚ, μοιράστηκαν μεταξύ τους εξίσου τα υπόλοιπα 4 (από 2). Έχω ξαναγράψει για αυτά τα πράγματα, εξηγώντας και τους λόγους. Για πολλούς βάζελους, κυρίως μεγαλύτερους σε ηλικία, η ομάδα εκείνης της δεκαετίας θεωρείται ίσως η καλύτερη ομάδα στα ιστορικά χρονικά της ομάδας τους.

Fuck the best, we are the rest: Ορέστης Παυλίδης

Τι σας λέει το όνομα Παυλίδης; Δεν μιλάμε για σοκολάτες βέβαια, ούτε για μουσική. Μιλάμε για Ολυμπιακό. Είμαι σίγουρος ότι στη μεγάλη πλειοψηφία των οπαδών μας δεν λέει τίποτε. Φυσιολογικό. Ο Παυλίδης δεν θεωρείται από τους καλύτερους ποδοσφαιριστές, που έπαιξαν στον Ολυμπιακό, ούτε από εκείνους που άφησαν κάποιο ιδιαίτερο αποτύπωμα στην ιστορία της ομάδας. Σπάνια και φειδωλά τα δημοσιεύματα που έχουν ασχοληθεί μαζί του. Ο Παυλίδης ανήκει και συγκαταλέγεται στους λεγόμενους «υπόλοιπους» παίκτες, εκείνους που συγκροτούν τη μεγάλη κατηγορία όσων έπαιξαν κάποια εποχή στην ομάδα, που πρόσφεραν ό,τι πρόσφεραν και τους οποίους πολύ λίγοι σήμερα γνωρίζουν και ακόμη πιο λίγοι θυμούνται. Ωστόσο το γεγονός αυτό, για πολλούς από αυτούς τους «υπόλοιπους», είναι κάπως άδικο και ισοπεδωτικό, γιατί η προσφορά τους στην ομάδα υπήρξε σημαντική. Μάλιστα συχνά, πέρα και πίσω από την εν λόγω προσφορά κρύβεται και μια ενδιαφέρουσα ιστορία, που αξίζει τον κόπο να γνωστοποιηθεί. Για αυτό και σήμερα θα ασχοληθούμε με τον Ορέστη Παυλίδη, τον βασικό αριστερό μπακ του Ολυμπιακού από το 1963 ως το 1970, συμπεριλαμβανομένης και της εποχής του Μπούκοβι. Στο κάτω-κάτω της γραφής, πόσο αμελητέο μέγεθος μπορεί να είναι ένας παίκτης που έχει περισσότερες συμμετοχές σε αγώνες πρωταθλήματος του Ολυμπιακού συγκριτικά με όσες έχουν ένα σωρό μεγάλοι ερυθρόλευκοι παίκτες του παρελθόντος όπως π.χ. οι Σαργκάνης, Κουσουλάκης, Γκλέζος, Ζαντέρογλου, Μποτίνος, Λοσάντα, Συνετόπουλος κ.λπ;

Η εύνοια του Ολυμπιακού: Μια διαχρονική καραμέλα που δεν λέει να λιώσει

Παλιά μου τέχνη κόσκινο: Νομίζετε άραγε πως το αφήγημα για την διαβόητη διαιτητική --και όχι μόνο-- εύνοια του ποδοσφαιρικού Ολυμπιακού αποτελεί ένα προπαγανδιστικό κατασκεύασμα της τελευταίας 25ετίας; Άλλα λέει η ιστορία. Για διαβάστε πιο κάτω για κάποια πιο προχωρημένα πράγματα πολύ παλιότερων εποχών.

Πράσινες μπασκετικές ιστορίες για αγρίους: Ο Ολυμπιακός είναι που έχασε με 42 πόντους διαφορά

Έχουμε γράψει και ξαναγράψει για τη σημασία που δίνουν οι βάζελοι στον παράγοντα «ιστορία» και στην προσπάθεια διαμόρφωσης- διαστρέβλωσής της, σύμφωνα με τις επιθυμίες και τα συμφέροντά τους. Έχουμε ξαναγράψει επίσης για την συστηματική και αδιάκοπη ενασχόλησή τους με μια --αρκετά αποδοτική κάποιες φορές-- αντιολυμπιακή προπαγάνδα. Στους τομείς αυτούς υπερέχουν αναμφίβολα σε σύγκριση με μας, που είμαστε αρκετά αδιάφοροι. Οι βάζελοι χρησιμοποιούν διάφορα επιχειρήματα, με τέτοιο τρόπο ώστε, εκμεταλλευόμενοι την άγνοια των άλλων, να προσδίδουν μια παραπλανητική επίφαση βασιμότητας στα παραμύθια τους, τακτική που πολλές φορές πιάνει, αφού όσοι δεν ξέρουν από ιστορία είναι δυστυχώς οι περισσότεροι. 

1976: Το χαμένο κύπελλο, οι πολλοί αντίξοοι παράγοντες και ένα αξέχαστο πεντάλεπτο

Όποιος νεότερος οπαδός του Ολυμπιακού ασχοληθεί με την ιστορία της ομάδας, κρίνοντας πολλά χρόνια αργότερα και επηρεασμένος από τα ονόματα των αντιπάλων και από τα δεδομένα της σημερινής εποχής θα θεωρήσει εύλογα ότι η απώλεια --με σκορ 6-5 στα πέναλτι (κανονικός αγώνας 2-2, παράταση 4-4)-- του Κυπέλλου Ελλάδας του 1976 στον τελικό της Ν. Φιλαδέλφειας απέναντι στον Ηρακλή υπήρξε μεγάλη αποτυχία. Η κρίση του αυτή δεν απέχει από την αλήθεια, ανεξάρτητα από το αν δεν γνωρίζει τι είχε συμβεί εκείνη την εποχή πριν από τον συγκεκριμένο αγώνα. Κατά κανόνα υπερβάλλουμε. Στις μεν αποτυχίες με μηδενιστικές και ισοπεδωτικές κριτικές, στις δε επιτυχίες πάντα με διθυραμβικές και αποθεωτικές κριτικές. Κάτι ανάλογο ισχύει και για τις αναμνήσεις. Στις αποτυχίες μένουν και αποκλειστικά μόνο κακές, ενώ στις επιτυχίες μένουν πάντα μόνο καλές. Σήμερα θα ασχοληθούμε με ένα συγκεκριμένο αγώνα, που έμεινε στην ιστορία ως ο τελικός του Χατζηπαναγή, γιατί αποκάλυψε σε όλο το πανελλήνιο το ταλέντο του μεγάλου αυτού ποδοσφαιριστή, εκτοξεύοντας μέσα σε ένα βράδι, την τεράστια αξία του στα ύψη. Αυτό ισχύει σχεδόν για όλους τους Έλληνες φιλάθλους. Όχι όμως και για μένα. Για μένα εκείνο που μου μένει και κρατώ από το παιχνίδι εκείνο, πάνω και από το φαινόμενο Χατζηπαναγή, είναι κάτι άλλο, αυτό που θα διηγηθώ στη συνέχεια. Ας τα πάρουμε όμως όλα από την αρχή, με την σειρά τους.

Πράσινη προπαγάνδα: Μια δοκιμασμένη, συστηματική και αρκετά αποδοτική τακτική

Μέρος Β΄: Τα μεγαλύτερα πράσινα παραμύθια

Πράσινη προπαγάνδα: Μια δοκιμασμένη, συστηματική και αρκετά αποδοτική τακτική

Μέρος Α΄: Πράσινες συνταγές για αποσιωπήσεις και προπαγανδιστικά παραμύθια σε Ευρώπη και Ελλάδα

Το έχουμε ξαναπεί. Οι βάζελοι είναι ασυναγώνιστοι στις μηχανορραφίες και στις κατασκευές προπαγανδιστικών παραμυθιών σε βάρος του Ολυμπιακού. Αντίθετα, τις δικές τους αποτυχίες ή βρωμιές τις αποσιωπούν και τις θάβουν επιμελώς. Ό,τι δεν συμφέρει τον ΠΑΟ δεν πρέπει με τίποτε να έρχεται στη σφαίρα της δημόσιας γνώσης ή της δημόσιας μνήμης. 

Ιούλιος 1962: Η «ιταλική» μεταγραφική περιπέτεια του Γ.Σιδέρη

Τον Ιούλιο του 1962, ο Γιώργος Σιδέρης έφτασε μια ανάσα από το να πάρει μεταγραφή στο Καμπιονάτο. Ο Θεολόγος θυμάται τις λεπτομέρειες της υπόθεσης

«Θα τα κάνουμε Περού»: Η καταστροφή της Λεωφόρου και τα άγνωστα «πριν» και «μετά»

Mέρος Β΄: Οι «αποδείξεις» 

Τελικά τι είχε συμβεί; Ήταν το ματς σικέ ή όχι; Είχε συμφωνηθεί (είτε πριν τον αγώνα είτε την ημέρα του αγώνα εξαρχής ή από κάποιο μεταγενέστερο σημείο) ρητά ή σιωπηρά να λήξει ισόπαλο, ώστε να επαναληφθεί ή όλα ήταν αποκυήματα της φιλύποπτης φαντασίας των οπαδών; Κανένας δεν μπορεί να είναι 100% σίγουρος. Στοιχεία και αποδείξεις δεν υπήρξαν και μόνο εκτιμήσεις μπορεί να γίνουν. Κατ' αρχάς δεν υπάρχει ομοφωνία για τον ορισμό ενός αγώνα ως σικέ ή καλύτερα στημένου. Εξαρτάται από το εύρος του περιεχομένου του ορισμού, αν, δηλαδή, είναι ευρύς ή στενός. Για πολλούς όταν ένα ματς είναι σκηνοθετημένο από κάποιους, με σκοπό, για κάποιο λόγο, να καταλήξει σε ένα συγκεκριμένο αποτέλεσμα τότε υπάρχει στήσιμο. Θα πρέπει λοιπόν κανείς να πιθανολογήσει, αφού προηγουμένως λάβει υπόψη του και αξιολογήσει κάποια αντικειμενικά στοιχεία γύρω από τον περίγυρο και όχι τον πυρήνα του συγκεκριμένου αγώνα, τα οποία όμως είναι υπαρκτά και αναμφισβήτητα. Ας τα δούμε, ένα προς ένα:

«Θα τα κάνουμε Περού»: Η καταστροφή της Λεωφόρου και τα άγνωστα «πριν» και «μετά»

Μέρος Α΄: Τα γεγονότα

17.6.1964: Μια από τις πιο ιστορικές και σημαντικές μέρες για το ελληνικό ποδόσφαιρο. Η μέρα που συνέβη ένα κυριολεκτικά μοναδικό, πρωτοφανές και ανεπανάληπτο γεγονός στα ελληνικά ποδοσφαιρικά χρονικά, για το οποίο και θα μιλήσουμε σήμερα.

Αργύρης Καμπούρης: Ο ήρεμος τίμιος γίγαντας

Ο Αργύρης Καμπούρης ήταν, είναι και μάλλον θα μείνει αιωνίως στην ιστορία του μπάσκετ της χώρας ως ο πιο αγαπητός μπασκετμπολίστας του Ολυμπιακού σε όλους τους Έλληνες φιλάθλους, ανεξαρτήτως ομαδικής συμπάθειας. Αυτό οφείλεται βέβαια στις δύο βολές, που πέτυχε την 14.6.1987 και έδωσαν στην Ελλάδα το πρωτάθλημα Ευρώπης. Πολλοί λένε ότι στην κρίσιμη ευστοχία του τον βοήθησε η τύχη. Άλλοι λένε ότι τον βοήθησε η Παναγία, που είναι πάντα αρωγός των Ελλήνων όταν χρειαστεί. Και αυτά τα λένε προβάλλοντας το επιχείρημα πως ο Αργύρης δεν φημιζόταν για την ευστοχία του στις βολές. Ελάχιστοι γνωρίζουν ότι κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας, η οποία ίσως ήταν η πληρέστερη και πιο επιστημονική που έχει κάνει ποτέ εθνική ομάδα, ο Αργύρης σηκωνόταν νωρίτερα έκανε έντονο τζόκινγκ, ώστε να είναι πιο ευκίνητος, και μετά χτυπούσε υποχρεωτικά τουλάχιστον 100 βολές καθημερινά. 

Η σεζόν των ανατροπών (2010/11): Ό,τι αρχίζει με πόνο τελειώνει ωραία

Ο Θεολόγος γυρνάει δέκα χρόνια πίσω και θυμάται μια σεζόν με σκαμπανεβάσματα και ανατροπές, με πολλές και απροσδόκητες αποτυχίες της ομάδας στην αρχή, αλλά και με συνεχείς εντυπωσιακές επιτυχίες αργότερα, ιδίως όσο η σεζόν πλησίαζε στο τέλος της.